ABD’ye İhracat: FCC, UL/NRTL ve CPSC
AB mantığı burada işlemiyor: ABD’de sistem neden farklı?
Avrupa Birliği’nde CE işareti büyük ölçüde üreticinin kendi uygunluk beyanına (Declaration of Conformity) dayanır; yalnızca yüksek riskli ürün kategorilerinde bir Onaylanmış Kuruluş (Notified Body) devreye girer. Uyumlaştırılmış standartlar da bir ‘uygunluk karinesi’ sağlar. ABD’de ise böyle tek bir birleşik işaret ya da geniş bir öz-beyan mantığı yoktur.
Amerika’da yetki, ürünün ne olduğuna göre farklı federal ajanslara (FCC, CPSC, FDA) dağılmıştır ve çoğu üründe bağımsız üçüncü taraf / laboratuvar test sonucu esas alınır. Üstüne bir de güçlü bir özel hukuk katmanı vardır: Kaliforniya Prop 65 gibi eyalet kuralları ve ürün sorumluluğu davaları, federal uyumu tamamlamış olsanız bile risk yaratabilir. Kısacası ABD’ye ihracat ‘bir belge alıp bitirmek’ değil, katmanlı bir uyum haritası çıkarmaktır.
- Elektronik / elektrikli cihaz üreticileri: FCC (EMC/RF) + NRTL (elektrik güvenliği)
- Oyuncak, çocuk ürünü, tekstil/giyim, mobilya: CPSC / CPSIA + Prop 65
- Gıda, gıda takviyesi, kozmetik, tıbbi cihaz: FDA
- Kaliforniya’ya herhangi bir kanaldan ulaşan hemen her ürün: Prop 65
FCC: Elektronik ve telsiz cihazlarda elektromanyetik uyumluluk
FCC (Federal Communications Commission), radyo frekansı üreten ya da yayan neredeyse tüm elektronik cihazları düzenler; temel çerçeve 47 CFR Part 15’tir. Sistem iki farklı yola ayrılır: kasıtlı radyatörler için Sertifikasyon (Certification) ve kasıtsız radyatörler için Tedarikçi Uygunluk Beyanı (SDoC – Supplier’s Declaration of Conformity).
Sertifikasyon, Wi-Fi, Bluetooth, hücresel modem, telsiz modülü gibi bilerek RF yayan cihazlar için gereklidir; FCC tarafından tanınan bir TCB (Telecommunication Certification Body) üzerinden yürür ve cihaza bir FCC ID atanır. SDoC ise dijital devreler, bilgisayarlar, anahtarlamalı güç kaynakları ve birçok IT ekipmanı gibi RF’i sadece iç kullanım için üreten ‘kasıtsız radyatörler’ içindir; FCC’ye başvuru dosyası sunulmaz, test raporu ve uyum kanıtı talep hâlinde ibraz edilir.
- SDoC yolunda ‘sorumlu taraf’ın ABD’de yerleşik olması gerekir.
- Yabancı üreticiler, sertifikasyon başvurusunda ABD’de bir ‘service of process’ temsilcisi (US agent) atamak zorundadır (FCC Part 2.911(d)(7)).
- FCC, 2017’de eski ‘Verification’ ve ‘DoC’ süreçlerini kaldırıp SDoC çatısında birleştirdi.
- Etiketleme: sertifikalı cihazda FCC ID; SDoC’de öngörülen uyum beyanı metni yer alır.
UL/NRTL: ‘UL belgesi’ aslında ne demek?
Piyasada ‘UL belgesi’ ifadesi çoğu zaman ABD elektrik güvenliğinin karşılığı gibi kullanılır; ancak teknik gerçeklik farklıdır. ABD’de elektrik güvenliği belgelendirmesinin çatısı, OSHA’nın (İş Sağlığı ve Güvenliği İdaresi) yürüttüğü NRTL (Nationally Recognized Testing Laboratory) programıdır ve yasal dayanağı 29 CFR 1910.7’dir. UL, OSHA’nın tanıdığı yaklaşık 20 NRTL’den yalnızca biridir; Intertek (ETL markası), CSA, TÜV SÜD, TÜV Rheinland, MET gibi kuruluşlar da kapsamları dahilinde ‘eşdeğer’ kabul edilir.
NRTL ‘listeleme/işaretleme’ beklentisinin kökeni, iş yerlerindeki elektrikli ekipmanın listelenmiş ve etiketlenmiş olmasını isteyen OSHA 29 CFR 1910.303 ile Ulusal Elektrik Kodu’nun (NEC) 110.3 maddesidir. NEC eyalet ve yerel elektrik kodlarına girdiği için, pratikte cihazınızın kapsamı uygun bir NRTL tarafından listelenmesi beklenir.
Önemli bir nüans: tüketici ürünleri için tek ve doğrudan bir ‘federal NRTL zorunluluğu’ yoktur. Ancak perakendeciler, sigortacılar ve yerel yetkili merciler (AHJ) bir NRTL işaretini (UL, ETL vb.) talep ettiği için bu, fiilen bir pazar ve sorumluluk zorunluluğuna dönüşür. AES, TÜRKAK akrediteli bir A tipi elektrik muayene kuruluşu olarak; makine ve tesis elektrik güvenliği tarafında (EN 60204-1 makine elektrik donanımı çerçevesi, CMSE yaklaşımı) ihracat öncesi hazırlık ve boşluk analizinde uzman desteği sunabilir. NRTL listelemesinin kendisi ise ilgili NRTL tarafından yapılır.
- NRTL = OSHA’nın tanıdığı test/belgelendirme laboratuvarları çatısı (29 CFR 1910.7).
- UL tek yol değildir; kapsamı uygun herhangi bir NRTL’nin işareti kabul görür.
- Yasal itici güç: OSHA 29 CFR 1910.303 + NEC 110.3 (yerel kodlara giriş).
- Tüketici ürününde asıl baskı; perakendeci, sigortacı ve yerel AHJ taleplerinden gelir.
CPSC ve CPSIA: Tüketici ürün güvenliği ve zorunlu sertifikalar
CPSC (Consumer Product Safety Commission), tüketici ürünlerinin genel güvenliğinden sorumlu federal ajanstır. 2008 tarihli CPSIA (Consumer Product Safety Improvement Act) ile kurallar belirgin biçimde sıkılaştı. İki temel uygunluk belgesi vardır: çocuk ürünlerinde CPC (Children’s Product Certificate) ve bir CPSC kuralına tabi çocuk-dışı ürünlerde GCC (General Certificate of Conformity).
CPC, 12 yaş ve altı için tasarlanan çocuk ürünlerinde zorunludur ve CPSC tarafından kabul edilmiş bağımsız (üçüncü taraf) bir laboratuvarın test sonuçlarına dayanmalıdır. GCC ise test ya da makul bir test programına dayanabilir; üçüncü taraf laboratuvar şartı yoktur. Kilit içerik sınırları ve kurallar şunlardır:
Son ve çok kritik bir gelişme: 8 Temmuz 2026’dan itibaren, ithalatta uygunluk sertifikalarının ABD Gümrük ve Sınır Koruma’ya (CBP) elektronik olarak sunulması (eFiling) zorunlu hâle geldi (16 CFR Part 1110; kural Federal Register’da 8 Ocak 2025’te yayımlandı). Serbest bölgeden (FTZ) tüketime/depoya giriş için tarih 8 Ocak 2027’dir. Bu, ihracatçıların sertifika verilerini gümrük anında dijital ve hazır tutmasını gerektiriyor.
- Çocuk ürünlerinde toplam kurşun içeriği: ≤ 100 ppm (14 Ağustos 2011’den beri).
- Boya / yüzey kaplamada kurşun: ≤ 90 ppm.
- Belirli çocuk ürünlerinde ftalatlar: ≤ %0,1.
- Oyuncaklarda ASTM F963 zorunlu güvenlik standardıdır.
- Çocuk ürünlerinde izlenebilirlik (tracking) etiketi gereklidir.
- 8 Temmuz 2026’dan itibaren sertifika eFiling’i (CBP) zorunlu.
FDA ve Kaliforniya Prop 65: Gözden kaçan iki katman
FDA (Food and Drug Administration); gıda, gıda takviyesi, kozmetik ve tıbbi cihazlar için tamamen ayrı bir rejim işletir. Bu ürün gruplarında FCC ya da CPSC değil, doğrudan FDA gereklilikleri geçerlidir ve çoğunda ABD’de yerleşik bir sorumlu kişi/temsilci beklenir.
Kaliforniya Prop 65 (1986 tarihli Safe Drinking Water and Toxic Enforcement Act) federal değil bir eyalet kuralıdır; ancak ABD’nin en büyük eyalet pazarını kapsadığı için etkisi fiilen ulusaldır. OEHHA’nın yürüttüğü, kansere veya üreme sağlığına zarar verdiği bilinen yaklaşık 900 kimyasallık listede yer alan bir maddeye maruziyet söz konusuysa, ürün üzerinde ‘açık ve makul’ (clear and reasonable) bir uyarı gerekir. Uyum, düzenlemede tanımlı ‘safe harbor’ (güvenli liman) uyarı metinleriyle sağlanır. 1 Ocak 2025’te kısa-form uyarı kuralları güncellendi; artık uyarıda en az bir kimyasalın adının yer alması gerekiyor (eski format için geçiş dönemi öngörüldü).
- Gıda: tesis kaydı (biyıllık yenileme), sevkiyat öncesi bildirim (prior notice) ve ithalatçının yabancı tedarikçiyi doğruladığı FSVP programı.
- Kozmetik: 29 Aralık 2022 tarihli MoCRA ile tesis kaydı + ürün listeleme, ABD’de sorumlu kişi, güvenlik gerekçelendirmesi ve advers olay bildirimi.
- Tıbbi cihaz: tesis kaydı + cihaz listeleme, sınıfa göre 510(k) veya PMA, yabancı üretici için ABD temsilcisi (US Agent) ve UDI.
- Prop 65 ihlalleri çoğunlukla özel ‘ceza avcısı’ davacılarca takip edilir; 60 günlük ihbar + uzlaşma yüksek maliyet doğurabilir.
Önemli tarihler ve son gelişmeler
ABD sistemi katmanlı olduğu için tarihleri takip etmek kritiktir; hem yerleşik eşikler hem de yürürlüğe yeni giren kurallar planlamayı doğrudan etkiler. Özellikle 2026’da devreye giren CPSC eFiling zorunluluğu, gümrük süreçlerini bugünden değiştiren güncel bir gelişmedir.
- 1986: Kaliforniya Prop 65 kabul edildi.
- 2008: CPSIA yasalaştı.
- 14 Ağustos 2009: boya/kaplamada kurşun sınırı 90 ppm; çocuk ürünlerinde toplam kurşun 300 ppm.
- 14 Ağustos 2011: çocuk ürünlerinde toplam kurşun sınırı 100 ppm’e indi.
- 2017: FCC, Verification/DoC yerine SDoC’yi getirdi.
- 29 Aralık 2022: kozmetikte MoCRA yasalaştı (hükümlerin çoğu 2023 sonunda yürürlüğe girdi).
- 1 Ocak 2025: Prop 65 güncellenmiş (kısa-form) uyarı kuralları yürürlükte.
- 8 Temmuz 2026: CPSC sertifika eFiling zorunluluğu yürürlükte (serbest bölge girişleri için 8 Ocak 2027).
Türk üreticileri için ne anlama geliyor?
AB’den ABD’ye geçerken en büyük değişim zihniyette olmalı: ‘kendi beyanımla CE koyarım’ refleksi burada işlemez. Çoğu üründe bağımsız laboratuvar testi, ABD’de yerleşik bir sorumlu taraf/temsilci ve ürüne özel sertifika hazırlığı gerekir. İşi baştan doğru kurgulamak, gümrükte ve pazarda sürprizleri önler.
- Ürününüzü doğru ajansla eşleştirin: elektronik/telsiz > FCC; elektrik güvenliği > NRTL; genel tüketici ürünü > CPSC; gıda/kozmetik/cihaz > FDA.
- Üçüncü taraf test gereğini erken planlayın; CPSC-kabul laboratuvar ve ilgili NRTL’nin kapsamını önceden kontrol edin.
- ABD’de temsilci/sorumlu taraf ihtiyacını baştan çözün: FCC US agent, FDA US agent, SDoC sorumlu tarafı.
- Prop 65 ve etiketleme yükümlülüklerini sözleşme aşamasında alıcıyla netleştirin.
- 8 Temmuz 2026 CPSC eFiling zorunluluğuna göre sertifika verilerinizi dijital ve gümrüğe hazır tutun.
- Kısa karşılaştırma: AB tek CE işareti + geniş öz-beyan; ABD tek işaret yok, ajans-bazlı + test ağırlıklı. AB’de Onaylanmış Kuruluş yalnız yüksek riskte; ABD’de üçüncü taraf test çoğu üründe fiilen zorunlu. AB’de uyum ağırlıkla idari; ABD’de özel hukuk (Prop 65, ürün sorumluluğu) büyük bir risk katmanı.
Sık Sorulan Sorular
ABD’de ‘CE gibi tek bir işaret’ var mı?
Hayır. Tek bir birleşik işaret yoktur. Ürüne göre FCC ID, NRTL işareti (UL/ETL vb.) ve CPSC uygunluk belgeleri (CPC/GCC) gibi ajans ve ürün bazlı ayrı gereklilikler devreye girer.
Mutlaka ‘UL belgesi’ almak zorunda mıyım?
UL zorunlu tek yol değildir. OSHA yaklaşık 20 NRTL’yi eşdeğer tanır (Intertek/ETL, CSA, TÜV SÜD, TÜV Rheinland, MET gibi). Kapsamı uygun herhangi bir NRTL’nin işareti kabul görür.
FCC’de her cihaz için ayrı bir FCC onayı mı gerekir?
RF yayan kasıtlı radyatörler (Wi-Fi, Bluetooth, telsiz) Sertifikasyon ve FCC ID gerektirir; dijital/kasıtsız radyatörler genelde SDoC ile beyan edilir. Yabancı üreticiler sertifikasyonda ABD’de bir temsilci (US agent) atar.
Çocuk ürünü ihraç ediyorum; ne gerekir?
CPSC tarafından kabul edilmiş üçüncü taraf laboratuvar testi ve Children’s Product Certificate (CPC) gerekir. Kurşun 100 ppm, boyada 90 ppm, oyuncakta ASTM F963 ve izlenebilirlik etiketi gibi kurallar geçerlidir.
Kaliforniya’ya doğrudan satmıyorum, Prop 65 beni ilgilendirir mi?
Ürününüz herhangi bir kanalla Kaliforniya’ya ulaşabiliyorsa ilgilendirir. Uyarı yükümlülüğü ve özel davacı riski nedeniyle ürüne özel bir Prop 65 değerlendirmesi yapmak yerinde olur.
Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır ve bir uygunluk/danışmanlık hizmeti taahhüdü içermez. Sorularınız için bizimle iletişime geçebilirsiniz.
