Kısa yanıt: Taşıt kaldırma donanımları (lift, kriko, makaslı kaldırıcı), araçları kaldırarak altında güvenli çalışma sağlayan iş ekipmanlarıdır. İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği EK-III kapsamında yılda en az bir kez periyodik kontrole tabidir.
Araç kaldırıcılar tonlarca yükü insanların hemen üzerinde taşır. Hidrolik bir kaçak, çalışmayan bir emniyet kilidi veya aşırı yükleme; aracın düşmesiyle ölümcül kazalara yol açar.
Periyodik kontrol, bu gizli arızaları araç altında çalışan personel risk altında kalmadan önce tespit eder ve yasal uygunluğu belgeler.
Neler Kontrol Edilir?
- Hidrolik sistem, silindir ve hortumlarda sızdırmazlık
- Kaldırma kolları, makas mekanizması ve taşıyıcı pabuçlar
- Mekanik emniyet kilitleri ve otomatik mandallar
- Anma yük kapasitesi etiketi ve okunabilirliği
- Taban ankraj/sabitleme cıvataları
- Kumanda paneli, acil durdurma ve alçaltma valfi
- Kaynak dikişlerinde çatlak, aşınma ve korozyon
Yöntem ve Standart
Muayene; görsel ve boyutsal inceleme, fonksiyon testi ve anma yükünde yük testini kapsar. Araç kaldırıcılar için TS EN 1493 standardı kaldırma kapasitesi, kararlılık ve emniyet faktörü gereksinimlerini belirler. Hidrolik sistemler nominal basınç altında, mekanik kilitler ise yük altında ayrı ayrı doğrulanır.
Yasal Dayanak ve Periyot
Taşıt kaldırma donanımları 6331 sayılı Kanun ve EK-III gereği yılda en az bir kez yetkili kişilerce kontrol edilmeli ve TÜRKAK akredite raporla belgelenmelidir.
Sık Görülen Uygunsuzluklar
- Yağ kaçağı nedeniyle yavaş alçalma (drift)
- Devre dışı bırakılmış veya tutmayan emniyet kilidi
- Silinmiş/okunmayan kapasite etiketi
- Gevşek ankraj cıvataları ve zeminde çatlak
Sık Sorulan Sorular
Hangi standarda göre kontrol edilir?
Araç kaldırıcılar için TS EN 1493 ile birlikte İş Ekipmanları Yönetmeliği EK-III esas alınır.
Yük testi zorunlu mu?
Evet; fonksiyon testine ek olarak anma yükünde yük ve kararlılık testi yapılır.
Periyot ne kadar?
Aksi belirtilmedikçe yılda en az bir kezdir.
Güvenliğinizi Belgeleyin
Akredite araç kaldırıcı kontrolü için Mekanik Ekipman Muayeneleri sayfamızı inceleyin; yasal çerçeve için periyodik kontrol zorunluluğu rehberimize bakın.