İş Ekipmanları Periyodik Kontrolü Zorunlu mu? Yasal Çerçeve

Kısa yanıt: Evet, iş ekipmanlarının periyodik kontrolü yasal zorunluluktur. 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu ve buna bağlı ‘İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği’ gereğince, işyerlerindeki iş ekipmanları belirli periyotlarla yetkili kişilerce kontrol edilmek zorundadır.

İşyerinde kullanılan elektrik tesisatından kaldırma ekipmanlarına, basınçlı kaplardan yangın sistemlerine kadar pek çok iş ekipmanı, zamanla yıpranır ve güvenlik riski oluşturur. Mevzuat, bu riskleri kaza yaşanmadan tespit etmek için periyodik kontrolü zorunlu kılar. Bu bir tercih değil, işverenin yasal yükümlülüğüdür.

Yasal Dayanak

• 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu — işverenin iş ekipmanlarını güvenli ve uygun tutma yükümlülüğü
• İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği — periyodik kontrolün kapsamı, periyotları ve kimlerin yapabileceği

Hangi İşyerleri ve Ekipmanlar Kapsamda?

Faaliyet alanı veya çalışan sayısından bağımsız olarak, iş ekipmanı kullanan tüm işyerleri kapsamdadır. Başlıca kontrol gerektiren ekipman grupları: elektrik tesisatı ve topraklama, yıldırımdan korunma (paratoner) tesisatı, basınçlı kaplar ve kazanlar, kaldırma ve iletme ekipmanları (vinç, forklift, asansör), yangın algılama ve söndürme sistemleri ile patlayıcı ortam ekipmanları.

Yaptırılmazsa Ne Olur?

Periyodik kontrolün ihmali ciddi sonuçlar doğurur: İSG denetimlerinde idari para cezası ve gerektiğinde işin durdurulması; bir kaza halinde işverenin cezai ve hukuki sorumluluğu; ayrıca uygun raporu olmayan işyerlerinde sigorta teminatının geçersiz sayılması. Kısacası periyodik kontrol, hem yasal uyum hem de gerçek bir güvenlik tedbiridir.

Kontrolü Kim Yapabilir?

Periyodik kontrol, ekipman türüne göre yetkili kişiler (ilgili branş mühendisi/tekniker) tarafından yapılmalıdır. Raporun yasal ve uluslararası geçerlilik taşıması için kontrolün TÜRKAK akredite (TS EN ISO/IEC 17020) bir muayene kuruluşunca yürütülmesi en güvenli yoldur.

Sık Sorulan Sorular

Küçük işletmeler de periyodik kontrol yaptırmak zorunda mı?

Evet. Yükümlülük çalışan sayısına değil, iş ekipmanının kullanımına bağlıdır; küçük işletmeler de kapsamdadır.

Akredite periyodik kontrol için Muayene ve Periyodik Kontrol Hizmetlerimizi inceleyin.